Makaleler

Sarı Yelekler: Eylem Duygu Bağlamı

Fransa’da 17 Kasım 2018’den 5 Ocak 2019’a kadar 8 eylem oldu. Başlangıçta parça parça olan gösteriler, daha sonra ivme kazanıp Fransa genelinde 100 bin katılımcıyı aştı.  Sarı yelek, artık direnişçi ve birleştirici bir sembol. Sembolün yayılmasının ve benimsenmesinin ardında, popülist ve pratik etkenler de var.  Fransa ve birçok Avrupa ülkesinde taşıtlarda sarı yelek bulundurmak zorunlu olduğu için, yayılması pratik oldu.

Sarı Yelekler, Kasım ayında Fransa’da gösterilere başladılar. Başlangıçta parça parça olan gösteriler, daha sonra ivme kazanıp Fransa genelinde 100 bin katılımcıyı aştı. 1980’lerden beri süregelen Merkez Sağ (Cumhuriyetçiler) ve Merkez Sol Parti (Sosyalist Parti) arasındaki çekişmeden sıyrılarak seçimleri kazanan Emmanuel Macron, bir dizi neo-liberal uygulamaları sert bir şekilde devreye soktu. Söz konusu uygulamalar arasında işten çıkarmaları kolaylaştıran yeni yasada, ekolojik amaçlarla yapıldığı ileri sürülen akaryakıt zammı ve Fransa’da en varlıklıların ödemekle yükümlü oldukları servet vergisinin kaldırılması vardı. Ayrıca Cumhurbaşkanı Macron’un alt sınıflara karşı kibirli tavırları da tepkilerin diğer bir nedeni oldu. Yapılan bu düzenlemeler ve Macron hükümetinin yaklaşımı, asgari ücret ve altı ile geçim sağlayan kitleyi, yani Sarı Yelekleri oluşturan grubu, oldukça ihmal etmiş ve dezavantajlı duruma sürüklemişti. Macron, 27 Kasımda Sarı Yelekler’i ve arkasındaki artan kitlesel desteği yatıştırmak için bir konuşma yaptı. Bu konuşma, beklenenin aksine tepkileri daha da artırdı. Çünkü hükümet, geri adım atmamış, yapılan uygulamaların ekolojik amaçlar için olduğunu topluma bir kere daha anlatma girişiminde bulunmuştu. Sonuç olarak kamuoyunun Sarı Yeleklere desteği % 84’e yükselmiş ve eylemlerin uzun sürmesini isteyenlerin oranı da % 60’a varmıştı.

Böylesine uzun soluklu ve diğer Avrupa ülkelerini etkileyen Sarı Yelekler’i motive eden etkin duygu neydi?

Son 20 yıldır kitle hareketlerindeki etkin duygular üzerine de çalışmalar yapılmakta. Duyguların rolü, özellikle ekonomik eşitsizlik ve şehirleşme gibi makro seviye yapılardan, grup içinde kimlik ve rol oluşumu gibi mikro seviye süreçlere geçiş paradigmalarının bir parçası olarak ele alınmakta.

Peki, Sarı Yelekler eyleminde etkin olan duygular nelerdi?

ÖFKE

Uygulanan yeni liberal kararlar ile sınıf farkının iyiden iyiye açılmış olması ve hükümetin kibirli tutumu Sarı Yelekler’i kızdırmıştı. Ahlaki temellere dayandırılmış bir öfke formu, protestolar için birçok açıdan önemlidir. Kitlenin öfkesi sadece protestocuları motive etmez, sosyal problemlere ilişkin suçlamaların yönünü belirler, protestocular için sempati ve hayranlık yaratabilir ve stratejik kararlarını belirler.

Devamı M5 Dergisi Ocak 2019 Sayısında…

Etiketler
Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir Yorum

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı