Çin, Tayvan çevresinde 100’den fazla gemi konuşlandırdı

Tayvanlı güvenlik yetkilileri, Çin’in Sarı Deniz’den Güney Çin Denizi ve Batı Pasifik’e kadar uzanan geniş bir bölgede 100’den fazla donanma, sahil güvenlik ve çeşitli deniz unsurunu konuşlandırdığını açıkladı.

AFP’ye isminin açıklanmaması koşuluyla konuşan bir güvenlik yetkilisi, söz konusu konuşlandırmanın ABD Başkanı Donald Trump’ın Pekin’de Çin Devlet Başkanı Şi Jinping ile gerçekleştirdiği görüşmeden önce başladığını, zirvenin tamamlanmasının ardından ise gemi sayısının 100’ün üzerine çıktığını belirtti.

Trump’ın Tayvan’a yönelik ABD silah satışlarının Çin ile yürütülen müzakerelerde bir pazarlık unsuru olarak kullanılabileceğini ima eden açıklamaları, Taipei yönetiminde endişeye yol açtı. Çin, Tayvan’ı kendi toprağının bir parçası olarak görüyor ve adayı güç kullanarak kontrol altına alma tehdidini sürdürüyor.

Tayvan ise olası bir Çin saldırısını caydırabilmek için büyük ölçüde ABD desteğine güveniyor.

Tayvan Ulusal Güvenlik Konseyi Başkanı Joseph Wu, X platformunda 23 Mayıs tarihli “Çin’in Deniz Konuşlandırması” başlıklı bir harita paylaştı. Haritada, Kore Yarımadası açıklarındaki Sarı Deniz’den Güney Çin Denizi’ne ve Batı Pasifik’e kadar uzanan hatta Çin donanması ve sahil güvenlik gemilerinin yoğun biçimde konuşlandığı görüldü.

Wu paylaşımında, “Dünyanın bu bölümünde statükoyu bozan ve bölgesel barış ile istikrarı tehdit eden tek sorun Çin’dir” ifadelerini kullandı.

AFP’ye konuşan Tayvanlı güvenlik yetkilisi, 100’ü aşkın deniz unsurunun arasında deniz araştırma ve inceleme gemilerinin de bulunduğunu söyledi.

Gemilerin tam olarak hangi faaliyetleri yürüttüğü netlik kazanmazken, Çin donanması ve sahil güvenlik unsurlarının geçmişte bu sularda çeşitli eğitim ve tatbikat faaliyetleri gerçekleştirdiği biliniyor.

Pekin yönetimi son yıllarda Tayvan üzerindeki askeri baskısını artırdı. Çin, neredeyse günlük olarak savaş uçakları ve savaş gemilerini ada çevresinde konuşlandırırken, aynı zamanda birden fazla büyük ölçekli askeri tatbikat düzenledi.

Silah satışı gerilimi büyüyor

Cumartesi günü Taipei’de binlerce kişi, hükümetin savunma harcamalarını artırma planına destek vermek amacıyla yürüyüş düzenledi. Göstericilerin bir kısmı ABD ve Tayvan bayrakları taşıdı.

ABD’nin baskısı altında Tayvan Devlet Başkanı Lai Ching-te yönetimi, ABD yapımı silah sistemleri ile yerli üretim insansız hava araçlarını da kapsayan kritik savunma kabiliyetleri için yaklaşık 40 milyar dolarlık ek harcama önerisinde bulunmuştu.

Ancak muhalefetin kontrolündeki parlamento bu planı engelledi ve yalnızca ABD silah alımlarını kapsayan 25 milyar dolarlık harcama paketini kabul etti.

Trump’ın silah satışlarına ilişkin açıklamalarının ardından Tayvan hükümeti diplomatik alanda yoğun bir savunma kampanyası yürüttü. Taipei yönetimi, ABD politikasında herhangi bir değişiklik olmadığını ve silah satışlarının Washington’un Tayvan’ın güvenliğine yönelik taahhüdünün bir parçası olduğunu vurguladı.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü ise cuma günü düzenlenen basın toplantısında, Pekin’in “ABD’nin Çin’in Tayvan bölgesine silah satışlarına kesin şekilde karşı çıkma yönündeki tutumunun tutarlı, açık ve kararlı olduğunu” söyledi.

Trump, çarşamba günü Tayvan’a silah satışı konusunda Lai ile görüşüp görüşmeyeceği sorusuna yanıt verirken “Tayvan sorunu” ifadesini kullandı.

“Onunla konuşacağım. Herkesle konuşuyorum” diyen Trump, Şi Jinping ile devlet ziyareti kapsamında gerçekleştirdiği görüşmenin son derece olumlu geçtiğini ifade etti.

Trump, “Tayvan sorunu üzerinde çalışacağız” dedi.

Tayvan lideri Lai ise perşembe günü yaptığı açıklamada Trump ile görüşmekten “memnuniyet duyacağını” söyledi.

Tayvan ve ABD liderleri arasında gerçekleşecek olası bir görüşme, kırk yılı aşkın diplomatik teamülü bozabilecek ve Çin’in sert tepkisini çekebilecek bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Kaynak: M5, Defence Post