Romanya topraklarındaki ABD askeri varlığını artıracak
Romanya, Karadeniz’de Rusya kaynaklı askerî tehditlerin artması üzerine ABD’nin ülkedeki askerî varlığını genişletmek ve daha gelişmiş taarruz kabiliyetlerine sahip birliklerin konuşlandırılmasını sağlamak için Washington yönetimiyle temaslarını yoğunlaştırıyor.
Romanya Cumhurbaşkanı Nicușor Dan, ülkesinin ABD askerlerinin sayısını artırmak ve mevcut askerî iş birliğini daha kapsamlı bir yapıya dönüştürmek istediğini açıkladı.
Financial Times’a konuşan Dan, Rusya-Ukrayna Savaşı’nın Romanya üzerindeki güvenlik etkilerine dikkat çekerek ülke topraklarına düşen insansız hava araçları ve Romanya kıyılarına yakın bölgelerde ticari gemilere yönelik saldırıların güvenlik endişelerini artırdığını belirtti.
ABD askerlerinin sayısını artırmak için maliyet paylaşımı önerisi
Romanya Cumhurbaşkanlığı verilerine göre ülkede hâlihazırda 1.172 ABD askeri görev yapıyor. Bu sayı daha önce yaklaşık 1.700 seviyesindeydi. Bükreş yönetimi, ABD’nin askerî varlığını yeniden genişletmesini sağlamak amacıyla askerlerin ülkede konuşlandırılmasından kaynaklanan giderlerin paylaşılmasını öngören bir finansman modeli hazırladı.
Cumhurbaşkanı Dan, bölgeye gerçekleştirdiği ziyaret sırasında ABD Savunma Bakan Yardımcısı Elbridge Colby’ye somut maliyet paylaşımı önerileri sunduğunu ifade etti. Bu modelin hazırlanmasında Polonya’nın, planlanan Fort Trump üssünde görev yapacak her ABD askeri için yıllık 15 bin dolar ödeme yapma girişiminin örnek alındığı belirtildi.
Romanya yönetimi böylece ABD’nin askerî varlığını yalnızca güvenlik gerekçeleriyle değil, ev sahibi ülkenin finansal katkısını da içeren yeni bir iş birliği modeliyle güçlendirmeyi hedefliyor.
Karadeniz’deki stratejik üsler Washington için önem taşıyor
Dan, Romanya’nın ABD açısından stratejik değerini artıran iki önemli askerî ve lojistik noktaya özellikle dikkat çekti. Bunlardan ilki Karadeniz kıyısındaki 57’nci Mihail Kogălniceanu Hava Üssü, diğeri ise Köstence Limanı.
Mihail Kogălniceanu Hava Üssü, ABD ve NATO kuvvetlerinin Karadeniz, Doğu Avrupa ve Balkanlar’daki askerî faaliyetleri açısından önemli bir konuşlanma ve lojistik merkezi niteliği taşıyor. Köstence Limanı ise askerî malzeme, personel ve lojistik unsurların bölgeye ulaştırılmasında stratejik avantaj sağlıyor.
Dan, Romanya’nın bu yıl İran’a karşı yürütülen savaş sırasında ABD kuvvetlerinin söz konusu hava üssünden yararlanmasına izin verdiğini hatırlattı. Cumhurbaşkanı, bazı Avrupa ülkelerinin Washington yönetimine askerî altyapılarını kullanma izni vermediği bir dönemde Romanya’nın ABD’ye destek sağladığını vurguladı.
Bükreş, NATO kuvvetlerinin konuşlanma altyapısını genişletiyor
Romanya, ABD askerî varlığını artırma hedefinin yanı sıra kendi askerî altyapısını da uzun vadeli yatırımlarla güçlendirmeyi planlıyor. Bu kapsamda Bükreş yönetimi, 57’nci Mihail Kogălniceanu Hava Üssü’nün geliştirilmesi için 2040 yılına kadar yaklaşık 4 milyar avro yatırım yapmayı öngörüyor.
Yatırım programı kapsamında pist ve operasyonel altyapının modernizasyonu, lojistik kapasitenin artırılması, askerî tesislerin geliştirilmesi ve daha fazla hava unsurunun konuşlandırılmasına uygun koşulların oluşturulması hedefleniyor. Projenin yalnızca ABD birliklerine değil, ihtiyaç hâlinde diğer NATO ülkelerinin askerî unsurlarına da hizmet verebilecek kapasite oluşturması planlanıyor.
Romanya eski Deniz Kuvvetleri Komutanı ve askerî analist Sandu-Valentin Mateiu ise ülkedeki mevcut ABD personelinin ağırlıklı olarak Mihail Kogălniceanu Hava Üssü’nün işletilmesi ve ülkenin güneyindeki Deveselu füze savunma tesisinin faaliyetlerinden sorumlu olduğunu belirtti.
Mateiu’ya göre asıl kritik mesele, Washington yönetiminin Romanya’ya yalnızca üs personeli ve destek unsurları değil, tam teşekküllü muharip birlikler konuşlandırmayı kabul edip etmeyeceği.
Savunma bütçesi ABD planlarının önündeki temel engel
Romanya Cumhurbaşkanı Dan, ülkesinin savunma harcamalarını kademeli olarak artırdığını ancak yüksek kamu bütçesi açığının daha kapsamlı askerî yatırımları sınırlandırdığını ifade etti. Bu nedenle Romanya’nın savunma harcamalarını gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 5’ine yaklaştıran Polonya ile aynı mali seviyeye ulaşmasının şu aşamada mümkün olmadığını belirtti.
Sonuç olarak Romanya, Karadeniz’deki Rus askerî faaliyetlerine karşı ABD’nin bölgedeki caydırıcılık kapasitesini kendi toprakları üzerinden güçlendirmeyi hedefliyor. Mihail Kogălniceanu Hava Üssü’nün genişletilmesi, Köstence Limanı’nın stratejik konumu ve Deveselu’daki füze savunma altyapısı, ülkeyi NATO’nun doğu kanadındaki önemli askerî merkezlerden biri hâline getiriyor. Ancak Bükreş’in asıl hedefi, mevcut lojistik ve destek ağırlıklı Amerikan varlığını daha güçlü muharip birliklerle desteklenen kalıcı bir askerî konuşlanmaya dönüştürmek.
Kaynak: M5, Militaryni, Financial Times
