NATO 16 yeni anti-drone sistemini test etti

NATO, insansız hava araçlarına karşı geliştirilen savunma sistemlerinin üye ülkeler tarafından daha hızlı tedarik edilmesini sağlayacak yeni bir satın alma mekanizmasını devreye aldı. İlk aşamada 5 şirketin geliştirdiği 16 farklı anti-drone çözümü seçilirken, sistemlerin tedariki için 18 aylık çerçeve sözleşmeler oluşturulacak.

NATO, özellikle Rusya-Ukrayna Savaşı’nda insansız hava araçlarının yoğun kullanımının ortaya çıkardığı tehditlere karşı hava savunma kapasitesini güçlendirmeye yönelik çalışmalarını hızlandırıyor.

İttifakın resmî internet sitesinden yapılan açıklamaya göre NATO İletişim ve Bilgi Ajansı (NCIA), yeni mekanizmanın ilk aşamasında 5 farklı şirket tarafından geliştirilen toplam 16 karşı insansız hava aracı (C-UAS) çözümünü seçti.

Seçilen sistemlerin NATO üyesi ülkelerde ve Ukrayna’da hâlihazırda kullanılıyor olması, platformların operasyonel tecrübeye sahip çözümler arasından belirlendiğini gösteriyor.

Beş şirketin çözümleri seçildi

Yeni tedarik mekanizması kapsamında çözümleri kabul edilen şirketler şunlar:

• Alta Ares

• Axon Enterprise

• Northrop Grumman

• OSL UK

• Quantum Systems

Seçilen 16 çözüm; sabit konuşlandırılabilen, mobil olarak kullanılabilen ve farklı bölgelere taşınarak hızlı şekilde faaliyete geçirilebilen anti-drone sistemlerinden oluşuyor.

Bu sistemler, insansız hava araçlarının tespit edilmesi, takip edilmesi, sınıflandırılması ve etkisiz hâle getirilmesi gibi farklı görevleri yerine getirebiliyor. Kullanılan teknolojiler arasında radar, elektro-optik ve kızılötesi sensörler, elektronik harp sistemleri ve farklı fiziksel önleme yöntemleri bulunabiliyor.

Yeni mekanizma ihale süreçlerini hızlandıracak

NATO’nun oluşturduğu mekanizmanın en önemli özelliği, üye ülkelerin seçilen sistemleri satın almak için her defasında yeni ve ayrı bir ihale süreci yürütmek zorunda kalmayacak olması.

Bu kapsamda oluşturulacak çerçeve sözleşmeler 18 ay boyunca geçerli olacak. Böylece müttefik ülkeler, ihtiyaç duydukları sistemlere daha kısa sürede erişebilecek ve uzun süren tedarik prosedürlerinden kaynaklanan zaman kayıplarını azaltabilecek.

NATO ayrıca teknolojik gelişmeleri takip etmek amacıyla düzenli aralıklarla yeni değerlendirme ve seçim süreçleri gerçekleştirecek. Böylece ilk aşamada belirlenen 16 çözümün ardından daha gelişmiş anti-drone teknolojilerinin de tedarik mekanizmasına dahil edilmesi planlanıyor.

Test faaliyetleri için 3,1 milyon avro ayrıldı

NATO, seçilen sistemlerin ilave test ve değerlendirme faaliyetleri için 3,1 milyon avro kaynak ayırdı.

Bu çalışmalarla sistemlerin farklı operasyonel koşullardaki performanslarının, mevcut NATO altyapılarıyla uyumluluklarının ve gerçek tehditlere karşı etkinliklerinin değerlendirilmesi hedefleniyor.

Söz konusu mekanizma, NATO’nun Drone Edge girişimi kapsamında oluşturuldu. İttifak üyelerinin önümüzdeki 5 yıl içerisinde anti-drone kabiliyetlerine 40 milyar doların üzerinde yatırım yapmasını öngören girişim, insansız hava araçlarına karşı ortak savunma kapasitesinin geliştirilmesini amaçlıyor.

NATO’nun önceliği katmanlı anti-drone savunması

Rusya-Ukrayna Savaşı, düşük maliyetli insansız hava araçlarının yüksek maliyetli askerî platformlar ve kritik altyapılar üzerinde oluşturabileceği tehdidi açık biçimde ortaya koydu. Özellikle sürü saldırıları, kamikaze İHA’lar ve küçük keşif dronları, geleneksel hava savunma sistemlerinin maliyet ve mühimmat yönetimini zorlaştırıyor.

Bu nedenle NATO ülkeleri, her tehdide pahalı hava savunma füzeleriyle karşılık vermek yerine radar, elektronik harp, karıştırma, yönlendirilmiş enerji silahları ve fiziksel önleme sistemlerini bir araya getiren katmanlı savunma mimarilerine yöneliyor.

Genel değerlendirme: NATO’nun yeni tedarik mekanizması, anti-drone sistemlerinin yalnızca geliştirilmesine değil, üye ülkelerin bu teknolojilere hızlı ve ortak standartlar çerçevesinde erişmesine odaklanıyor. Önümüzdeki dönemde elektronik harp, yapay zekâ destekli hedef tespiti, otonom önleme ve düşük maliyetli imha sistemleri bu alandaki rekabetin temel unsurları olacak. Türkiye’nin gelişmiş radar, elektronik harp, komuta kontrol ve önleyici sistemlerden oluşan yerli ÇİS (Çok Katmanlı İHA Savunma) kabiliyetleri de bu alandaki uluslararası iş birliği ve tedarik süreçleri açısından önem taşıyor.

Kaynak: M5, Militaryni