Rus ordusu yeni teknik konfigürasyondaki Su-57’ler teslim aldı

Rusya, Hava Kuvvetleri envanterini yeni bir Su-57 filosuyla genişlettiğini duyurdu.

Rostec tarafından duyurulan teslimat kapsamında uçakların “yeni teknik konfigürasyon” standardında üretildiği belirtilirken, yeni paketteki uçak sayısı ve gerçekleştirilen modernizasyonların tamamı açıklanmadı.

Rusya’nın beşinci nesil savaş uçağı programında önemli bir aşamaya işaret eden teslimat, Su-57’nin yalnızca düşük görünürlük özelliklerine sahip bir hava üstünlüğü platformu olarak değil, farklı mühimmatları kullanabilen çok rollü bir savaş uçağı olarak geliştirilmesinin sürdüğünü gösteriyor.

Teslim edilen her uçak, fabrikada kapsamlı testlerden geçirildi. Uçakların farklı operasyon koşullarındaki performansı Rus askeri pilotları tarafından değerlendirildikten sonra kabul süreci tamamlandı ve uçaklar görev yapacakları hava üslerine gönderildi.

“Yeni teknik konfigürasyon” ne anlama geliyor?

Rostec, Şubat ayında gerçekleştirilen önceki Su-57 teslimatında da aynı “yeni teknik konfigürasyon” ifadesini kullanmıştı. Ancak şirket yeni teslimatın Şubat partisindeki standardın devamı mı, yoksa daha ileri bir modernizasyon seviyesi mi olduğunu netleştirmedi.

Şubat ayında teslim edilen uçaklarda pilotun görüş hattına kritik uçuş ve hedefleme bilgilerinin aktarılmasını sağlayan yeni bir baş üstü gösterge sistemi, formasyon ışıklarının yeniden düzenlenmesi ve hedefleme sistemine veri sağlayan ilave kızılötesi sensörlerin bulunduğu bildirilmişti.

Bu nedenle son teslimatın, söz konusu iyileştirmelerin standart hale getirildiği uçaklardan oluşması veya bunlara ek bazı sistemlerin dahil edildiği daha yeni bir üretim konfigürasyonunu temsil etmesi mümkün.

Ancak Rus tarafının ayrıntılı teknik açıklama yapmaması nedeniyle, mevcut bilgiler üzerinden iki konfigürasyon arasındaki farkın kesin olarak belirlenmesi mümkün değil.

Yeni mühimmat seçenekleri dikkat çekiyor

Son teslimatla ilgili açıklamalarda özellikle “genişletilmiş görev yelpazesi” ve yeni hava mühimmatlarının kullanılabilmesine vurgu yapılması dikkat çekiyor.

Su-57’nin temel tasarımında hava-hava, hava-yer ve deniz hedeflerine yönelik farklı mühimmatların kullanılması hedefleniyor. Uçağın dahili silah istasyonları, radar kesit alanının düşük tutulmasına yönelik tasarım anlayışının önemli unsurlarından biri.

Bu yaklaşım, uçağın özellikle yüksek tehdit ortamlarında mühimmat taşıma konfigürasyonunu aerodinamik ve düşük görünürlük özellikleriyle birlikte optimize etmesine olanak sağlıyor.

Rostec açıklamasında yeni teknik konfigürasyonun “yeni hava mühimmatlarının” kullanılmasına imkân verdiğinin belirtilmesi, Rusya’nın Su-57’yi yalnızca mevcut silahlarla kullanan bir platform olmaktan çıkarıp yeni nesil mühimmatlarla sürekli güncellenen bir hava harp sistemi haline getirmeye çalıştığını gösteriyor.

Su-57’nin savaş deneyimi modernizasyonu şekillendiriyor

Rusya, Su-57’nin Ukrayna savaşı sırasında operasyonel olarak kullanıldığını uzun süredir açıklıyor. Moskova’nın değerlendirmesine göre savaş deneyimi, uçağın sensörleri, silah entegrasyonu ve görev kabiliyetlerinin geliştirilmesi açısından önemli bir geri bildirim kaynağı oluşturuyor.

Rostec tarafından yapılan son açıklamada da Su-57’nin “özel askeri operasyon” sırasında kendisini kanıtladığı ve yeni teknik konfigürasyonun uçağın üstlenebileceği görevlerin kapsamını genişleteceği ifade edildi.

Burada özellikle sensör füzyonu ve elektro-optik sistemlerin geliştirilmesi önem taşıyor. Modern savaş uçaklarında radar, kızılötesi arama ve takip sistemleri, elektronik destek sistemleri ve diğer sensörlerden elde edilen verilerin tek bir taktik resim içerisinde birleştirilmesi, platformun hedef tespit ve angajman kabiliyetini doğrudan etkiliyor.

Su-57’nin yeni kızılötesi sensörlerle desteklenmesi de bu açıdan değerlendirilebilir.

Izdeliye 177 ile motor teknolojisi geliştiriliyor

Su-57 programındaki bir diğer önemli gelişme ise motor tarafında yaşanıyor.

Birleşik Uçak Şirketi tarafından daha önce gerçekleştirilen test uçuşlarında Su-57’nin yeni Izdeliye 177 motoruyla uçuş yaptığı açıklanmıştı. Rostec’e göre art yakıcı devredeyken yaklaşık 16.000 kilogram itki üretebilen motor, Su-57’nin mevcut güç grubuna kıyasla daha ileri bir motor teknolojisine geçiş sürecinin parçası.

Izdeliye 177, aynı zamanda gelecekteki daha gelişmiş Su-57 varyantları için bir ara teknoloji aşaması olarak değerlendiriliyor.

Rusya’nın daha uzun vadeli hedefi ise Izdeliye 30 motorunun kullanılacağı Su-57M standardına geçmek. Daha yüksek performans sağlaması hedeflenen bu motorun uçağın itki/ağırlık oranını, süpersonik uçuş kabiliyetini, manevra performansını ve enerji yönetimini geliştirmesi bekleniyor.

Motor teknolojisindeki bu ilerleme, Su-57 programının yalnızca aviyonik ve silah sistemleri üzerinden değil, uçağın temel uçuş performansı üzerinden de geliştirildiğini gösteriyor.

Üretim temposu Rusya için kritik

Su-57’nin teknik kabiliyetlerinin geliştirilmesi kadar, Rusya’nın bu uçakları hangi hızla üretebildiği de programın geleceği açısından kritik.

Rostec, 2026 itibarıyla 44’ten fazla Su-57’nin üretildiğini belirtiyor. Bu rakamın erken dönem test uçakları ile operasyonel olarak kullanılabilecek uçakları birlikte içerdiği ifade ediliyor.

Uçak sayısının sınırlı kalması, Su-57’nin Rus Hava-Uzay Kuvvetleri içerisindeki rolünü de etkiliyor. Beşinci nesil savaş uçağının yüksek maliyeti, karmaşık üretim süreci ve gelişmiş aviyonik altyapısı, Su-57’nin seri üretim hızının artırılmasını Moskova açısından önemli bir hedef haline getiriyor.

Birleşik Uçak Şirketi Genel Müdürü Vadim Badeha da devlet savunma siparişlerinin eksiksiz biçimde yerine getirilmesinin öncelik olduğunu ve üretim süreçlerinin sürekli geliştirildiğini açıkladı.

Bu durum, Rusya’nın Su-57 programında bir yandan teknik kapasiteyi artırırken diğer yandan üretim hattının sürdürülebilirliğini ve teslimat temposunu yükseltmeye çalıştığını ortaya koyuyor.

Su-57M’e giden yol

2010 yılında ilk uçuşunu gerçekleştiren ve 2020’de Rusya’nın envanterine giren Su-57, halen geliştirme sürecinin tamamen tamamlanmış bir platformu olmaktan ziyade sürekli güncellenen bir savaş uçağı programı niteliğini taşıyor.

Yeni sensörler, aviyonikler, silah entegrasyonları ve motor teknolojileri bu sürecin farklı aşamalarını oluşturuyor.

Bu nedenle son teslimatın önemi yalnızca Rusya’nın birkaç yeni Su-57’yi envantere katmasından ibaret değil. “Yeni teknik konfigürasyon” ifadesi, Moskova’nın platformu Su-57M standardına doğru kademeli olarak geliştirme stratejisinin devam ettiğini gösteriyor.

Özellikle yeni motor teknolojisi, gelişmiş sensörler ve daha geniş mühimmat yelpazesinin aynı platform üzerinde birleştirilmesi, Rusya’nın Su-57’yi uzun vadede hava üstünlüğü, derin taarruz, deniz hedeflerine angajman ve yüksek tehdit ortamlarında hassas vuruş görevlerini aynı anda üstlenebilen çok rollü bir hava harp sistemine dönüştürme hedefini ortaya koyuyor.

Kaynak: M5, Defence Blog