ABD’den yapay zeka destekli VENOM F-16 programı
ABD Hava Kuvvetleri, Viper Experimentation and Next-gen Operations Model (VENOM) programını pilotlu uçuşlar ve havada otonomi testleri aşamasına taşıdığını duyurdu.
ABD’nin Eglin Hava Üssü’nde yürütülen çalışmalar kapsamında, yapay zeka ajanlarının uçağı uçurmasına imkân sağlayan ilave donanım, yazılım ve ölçüm sistemleriyle donatılmış modifiye F-16 Fighting Falcon test uçakları kullanılıyor.
Hava Kuvvetleri tarafından yapılan açıklamaya göre VENOM kapsamındaki F-16’lar, teknoloji yükseltmelerinin ardından uçağın güvenli ve doğru şekilde çalıştığını doğrulamak amacıyla haziran ayında uçuşlara başladı. Ekip, temmuz ayında ise bir yapay zeka ajanının uçuşu otonom şekilde kontrol ettiği başarılı havacılık testlerine geçti.
Bu görevler sırasında pilotlar, yapay zeka ajanlarını takip etmek ve uçuş ile görev sistemlerine ilişkin test hedeflerinin karşılandığından emin olmak amacıyla kokpitte bulunmaya devam ediyor. Bu yaklaşım, testler sırasında insan denetimini uçak içerisinde korurken Hava Kuvvetleri’nin otonom kabiliyetlerini hızlı şekilde geliştirmesini amaçlıyor.
40’ıncı Uçuş Test Filosu’nda görev yapan VENOM test pilotu Tim Stevens, “Uçağı havaya çıkarmak, karmaşık bir test programı için her zaman büyük bir dönüm noktasıdır. Bu, yüzlerce kişiden oluşan özverili bir ekibin yıllar süren tasarım, modifikasyon ve test planlaması çalışmalarını bu projeye aktardığını gösteriyor. Başlangıç çizgisini geçerken VENOM’un otonom uçuşun sınırlarını yeniden tanımlamasını izlemek için heyecanlıyız” dedi.
VENOM programında yapay zeka ile otonom uçuş
Uçuş aşamasından önce uçak motorları ve sistemleri üzerinde aylar süren yer testleri gerçekleştirildi. Bunun yanı sıra 2024 yılına kadar uzanan kapsamlı simülatör çalışmaları da yürütüldü. Bu testlerde VENOM kiti, uçak üzerindeki ölçüm sistemleri, bakım kontrolleri ve uçağın genel uçuşa elverişlilik durumu doğrulandı.
İlk çalışmalar büyük ölçüde 40. Uçuş Test Filosu’ndaki geliştirme test ekipleri tarafından gerçekleştirildi. Daha geniş kapsamlı VENOM programı ise 53. Kanat ve 96. Test Kanadı arasındaki ortak bir çalışma olarak yürütülüyor. Programa ayrıca Savunma İleri Araştırma Projeleri Ajansı (DARPA) destek veriyor.
40’ıncı Uçuş Test Filosu VENOM Program Yöneticisi Michae Blaine, “Bu VENOM ekibi, gerçekleştirilen her uçuşta programdan öğreniyor ve programı geliştirecek yöntemler buluyor. Sürekli yapılan bu iyileştirmeler, uçakların hazırlıklı, güvenli ve otonom uçuşu hızlı şekilde ilerletmeye hazır olmasını sağlıyor” ifadelerini kullandı.
VENOM, DARPA ve ABD Hava Kuvvetleri tarafından Air Combat Evolution programı kapsamında başlatılan ortak bir girişim niteliği taşıyor. Uçakların, DARPA’nın Artificial Intelligence Reinforcements programı kapsamında yapay zekâ geliştirmelerinin bir sonraki aşamasında temel bir rol üstlenmesi bekleniyor.
Kaynak: Defence Blog
