ABD Ordusu’dan Almanya’da İHA savunma tatbikatı

ABD Kara Kuvvetleri, Almanya’da düzenlenen Skyfall II tatbikatında kısa menzilli hava savunma sistemleri ile AH-64 Apache taarruz helikopterlerini ortak bir angajman ağı içerisinde çalıştırdı.
5 Ekim’de Bavyera’daki Grafenwöhr Eğitim Sahası’nda gerçekleştirilen tatbikatta, insansız hava araçlarına (İHA) karşı yer konuşlu radarlar ile hava platformları arasında gerçek zamanlı hedef bilgisi paylaşımı ve canlı mühimmatla angajman kabiliyetleri test edildi.
ABD Kara Kuvvetleri tarafından yayımlanan görüntülere göre tatbikata, 52’nci Hava Savunma Topçu Tugayı bünyesindeki 5’inci Tabur, 4’üncü Hava Savunma Topçu Alayı ile 12’nci Muharebe Havacılık Tugayı’na bağlı Apache helikopterleri katıldı.
SGT STOUT ve Sentinel radarları birlikte görev yaptı
Tatbikatta hava savunma ekipleri, Stryker zırhlı araç platformu üzerine inşa edilen SGT STOUT kısa menzilli hava savunma sistemlerini ve Sentinel radarlarını kullandı. Apache helikopterleri ise aynı operasyonel senaryo içerisinde görev yaparak kara unsurlarıyla hava platformları arasındaki bilgi paylaşımına katkı sağladı.
Tatbikatın temel amacı, farklı sensörlerden elde edilen hedef bilgilerinin ortak bir operasyonel resme dönüştürülmesi ve tehditlere karşı daha hızlı tepki verilmesiydi. Bu kapsamda yer radarlarının tespit ettiği hedeflerin hava unsurlarına aktarılması, erken ihbar bilgilerinin paylaşılması ve hedefleme verilerinin gerçek zamanlı olarak iletilmesi üzerinde duruldu.
Bu yaklaşım, özellikle küçük ve alçaktan uçan İHA’ların tespit edilmesi ve etkisiz hâle getirilmesi açısından önem taşıyor. Bir sensörün tespit ettiği hedefin başka bir platform tarafından takip edilmesi veya vurulması, hava savunma unsurlarının kendi sensörleriyle hedefi yeniden arama ihtiyacını azaltabilir.
Stryker tabanlı SGT STOUT’un silah ve sensör kabiliyetleri
SGT STOUT, ABD Kara Kuvvetleri’nin mekanize birliklerine hareket hâlinde hava savunması sağlamak amacıyla geliştirdiği Stryker tabanlı Maneuver Short-Range Air Defense (M-SHORAD) sistemidir. Zırhlı ve mekanize birliklerle birlikte hareket edebilen araç, özellikle İHA’lar, helikopterler ve alçak irtifada uçan diğer hava hedeflerine karşı kullanılmak üzere tasarlandı.
Sistemin silah donanımında Stinger ve Hellfire füzeleri, 30 mm top ve makineli tüfek bulunuyor. Araç üzerindeki radar ve hedefleme donanımı, tehditlerin tespit edilmesi ve silah sistemlerinin hedefe yönlendirilmesi için kullanılıyor.
Farklı silahların aynı platformda bir araya getirilmesi, hedefin niteliğine ve angajman koşullarına göre uygun silahın seçilmesine imkân sağlayabilir. Örneğin, küçük İHA’lara karşı top veya uygun maliyetli bir önleme yöntemi tercih edilirken, daha farklı özelliklere sahip hedefler için füze sistemleri devreye alınabilir. Bununla birlikte, her silahın belirli hedeflere karşı kullanım uygunluğu menzil, hedefin uçuş özellikleri ve angajman kurallarına bağlıdır.
ABD Kara Kuvvetleri, SGT STOUT sistemlerini ilk olarak 5’inci Tabur, 4’üncü Hava Savunma Topçu Alayı’na teslim etti. Birlik ilk araçlarını Nisan 2021’de alırken, tabur 2022’nin sonlarında tam donanımlı hâle geldi. Sistem daha sonra Fort Sill, Oklahoma; Fort Hood, Texas ve Fort Bragg, North Carolina’daki birliklere de dağıtıldı.
Sentinel radarları hedef tespitini destekliyor
Sentinel ile SGT STOUT’un birlikte kullanılması, radarın tespit ve takip verilerinin araç üzerindeki silah sistemleriyle ilişkilendirilmesini sağlıyor. Apache helikopterlerinin de aynı bilgi paylaşım ağına katılmasıyla hedef tespiti, teşhis, takip ve angajman süreçlerinin farklı platformlar arasında dağıtılması hedefleniyor.
Bu mimaride yer radarı, arazinin veya bitki örtüsünün etkisi nedeniyle bazı hedefleri tespit edemediğinde hava platformları farklı görüş açıları sunabilir. Buna karşılık, radarın tespit ettiği ancak helikopter mürettebatının henüz görmediği bir hedefin konumu hava unsuruna iletilerek arama süresi kısaltılabilir.
Apache helikopterleri hava savunma ağına entegre edildi
AH-64 Apache taarruz helikopterlerinin tatbikata katılması, hava savunma unsurları ile havacılık birlikleri arasındaki koordinasyonun geliştirilmesi açısından öne çıktı.
Apache, esas olarak kara hedeflerine karşı taarruz görevleri için tasarlanmış olsa da gelişmiş sensörleri, hedefleme sistemleri ve silahları sayesinde farklı operasyonel senaryolarda da görev alabiliyor. Skyfall II kapsamında helikopterlerin rolü, yer konuşlu radarlarla ortak hareket ederek hava tehditlerine ilişkin bilgilerin paylaşılması çerçevesinde ele alındı.
Bu tür bir iş birliği, hava savunmasının yalnızca yerden ateşlenen füzeler veya toplarla yürütülmediği, farklı platformların birbirini tamamladığı bir yaklaşımı yansıtıyor. Ancak tatbikatta kullanılan Apache helikopterlerinin hangi silahlarla hangi hedeflere ateş ettiği ve canlı atışların sonuçları hakkında ayrıntılı bilgi verilmedi.
ABD, hafif birlikler için M-SHORAD Increment 4 üzerinde çalışıyor
ABD Kara Kuvvetleri, Stryker gibi ağır araç platformlarını kullanmayan birliklere de kısa menzilli hava savunması kazandırmayı hedefliyor. Bu kapsamda geliştirilen M-SHORAD Increment 4 sürümünün, hafif araçlara yüklenebilen paletli veya modüler bir sistem mimarisine sahip olması planlanıyor.
General Dynamics Land Systems, yeni yaklaşımı ABD Kara Kuvvetleri Birliği’nin yıllık toplantısı kapsamında Ford Ranger tipi bir pikap üzerine yerleştirilen sistem konfigürasyonuyla sergiliyor.
Hafif araçlara entegre edilebilen hava savunma sistemleri, daha ağır zırhlı platformların ulaşmasının zor olduğu bölgelerde birliklere hareket kabiliyeti kazandırabilir. Modüler tasarımın, sistemlerin farklı araçlara taşınmasını ve operasyonel ihtiyaca göre konuşlandırılmasını kolaylaştırması amaçlanıyor. Bununla birlikte, Increment 4’ün nihai teknik özellikleri, silah konfigürasyonu ve hizmete giriş takvimi hakkında ayrıntılı bilgiler henüz netleşmiş değil.
Değerlendirme: Hava savunmasında sensörler arası veri paylaşımı öne çıkıyor
Skyfall II tatbikatı, ABD Kara Kuvvetleri’nin İHA tehdidine karşı farklı sensörleri ve silahlı platformları ortak bir angajman ağı içerisinde kullanma yaklaşımını ortaya koyuyor.
Günümüzde küçük ve düşük maliyetli İHA’lar, geleneksel hava savunma sistemlerini hem tespit hem de mühimmat maliyeti bakımından zorlayabiliyor. Bu nedenle hedefi en erken aşamada tespit etmek, doğru platforma aktarmak ve uygun silahla müdahale etmek giderek daha fazla önem kazanıyor.
SGT STOUT, Sentinel radarları ve Apache helikopterlerinin birlikte çalışması, hava savunma görevlerinin farklı platformlar arasında paylaşılabileceğini gösteren bir eğitim örneği niteliğinde. Ancak sistemlerin gerçek operasyonel etkinliği; veri aktarımının gecikmesi, elektronik harp ortamındaki dayanıklılık, hedef teşhis doğruluğu ve farklı komuta-kontrol sistemleriyle uyumluluk gibi unsurlara bağlı olacak.
Kaynak: M5, Defence Blog.



