Polonya, Ukrayna’ya iki MiG-29 daha gönderecek

Polonya, Ukrayna’ya yönelik yeni bir askerî yardım paketi kapsamında iki MiG-29 savaş uçağını daha teslim etmeye hazırlanıyor.

Yaklaşık 50 milyon avro (56 milyon dolar) değerindeki paketin, savaş uçaklarının yanı sıra topçu mühimmatı, hava savunma füzeleri ve diğer mühimmatları da içermesi bekleniyor.

Polonya’nın Rzeczpospolita gazetesinin 29 Ekim tarihli haberine göre, Polonya Savunma Bakanlığı Strateji ve Savunma Planlaması Dairesi Direktörü Korgeneral Dariusz Łukowski, uçakların Ukrayna’ya gönderilmesi kararının alındığını doğruladı. Teslimat için kesin bir tarih açıklanmazken, transferin yakın zamanda gerçekleştirilmesi planlanıyor.

İki uçaktan yalnızca biri uçuş kabiliyetini koruyor. Diğer uçağın hizmet ömrünü tamamladığı ve Ukrayna tarafından yedek parça kaynağı olarak kullanılabileceği bildiriliyor.

Mühimmat ve hava savunma sistemleri de pakette

Yeni yardım paketinin önemli bir bölümünü mühimmat oluşturuyor. Polonya’nın Ukrayna’ya 155 mm ve 152 mm topçu mühimmatları, F-16 savaş uçaklarında kullanılan altı namlulu 20 mm top sistemleri için mühimmat ve Polonya üretimi Piorun omuzdan atılan hava savunma sistemine ait füzeler sağlaması bekleniyor.

Ukraynalı pilotlar, F-16 savaş uçaklarının 20 mm toplarını Rus insansız hava araçlarını önlemek için de kullanıyor. Piorun füzeleri ise alçak irtifada uçan hava hedeflerine karşı taşınabilir bir hava savunma kabiliyeti sunuyor.

Ukraynalı savunma yetkilileri eylül ayında Polonya’nın yaklaşık 50 milyon avro değerindeki yardım paketini doğrulamış ve hava savunma ekipmanlarının da teslimat kapsamında yer alacağını belirtmişti. Polonya Savunma Bakanlığı ise paketin ayrıntılarını açıklamadı. Bakanlık, yardımın Polonya Silahlı Kuvvetleri envanterinden çıkarılan veya artık ihtiyaç duyulmayan sistemlerden oluşturulduğunu bildirdi.

Ukrayna’ya verilen MiG-29 sayısı 14’e ulaştı

Polonya, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik geniş çaplı işgalinin ilk dönemlerinden itibaren Kiev yönetimine MiG-29 savaş uçakları sağlıyor. Açık şekilde duyurulan teslimatlar Mart 2023’te başladı. Dönemin Polonya Savunma Bakanı Mariusz Błaszczak, aynı yılın mayıs ayında Ukrayna’nın 10 MiG-29 teslim aldığını açıklamıştı.

Militarnyi ve Rzeczpospolita’nın aktardığı bilgilere göre Polonya, şimdiye kadar Ukrayna’ya toplam 14 MiG-29 verdi. Uçakların 2022 ve 2023 yıllarında farklı teknik durumlarda ve sınırlı kamuoyu duyurusuyla teslim edildiği belirtiliyor.

Yeni transferle birlikte Ukrayna’nın Polonya’dan aldığı uçak sayısı daha da artacak. Bununla birlikte hizmet ömrünü tamamlamış bir uçağın da pakete dahil edilmesi, teslim edilen platform sayısı ile fiilen uçuş görevlerinde kullanılabilecek uçak sayısının aynı olmayacağını gösteriyor.

Son MiG-29’ların devri uzun süredir gündemde

Polonya’nın elinde kalan MiG-29’ların Ukrayna’ya devri iki yılı aşkın süredir tartışılıyor. Temmuz 2024’te iki ülke arasında imzalanan güvenlik anlaşmasında en az bir MiG-29 filosunun daha gönderilmesi ihtimalinin değerlendirilmesi öngörülmüştü.

Ancak Polonya Başbakanı Donald Tusk, müttefik ülkelerden ikame uçaklar sağlanmadan hava sahası devriyesi görevlerinde kullanılan savaş uçaklarının tamamen devredilemeyeceğini belirtmişti. O dönemde Polonya Hava Kuvvetleri envanterinde 11 tek kişilik MiG-29A ve üç çift kişilik MiG-29UB eğitim uçağı olmak üzere toplam 14 uçak bulunuyordu.

2025’in sonlarına doğru iki ülke, Polonya’nın elindeki son MiG-29’ların devri konusunda yeniden görüşmelere başladı. Polonya Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz, transfer karşılığında Ukrayna’nın insansız hava aracı ve füze teknolojilerinden yararlanılmasının Polonya’ya da avantaj sağlayacağını ifade etti.

Ancak planlanan teknoloji paylaşımı gerçekleşmedi. Haziran 2026 ortasında Polonya Savunma Bakan Yardımcısı, söz konusu uçak grubundan henüz hiçbirinin teslim edilmediğini açıklamıştı. Rzeczpospolita, sürecin siyasi düzeyde tıkanmasında Ukrayna’daki tarihsel ve siyasi tartışmaların da etkili olduğunu bildirdi.

Polonya, MiG-29’ların görevlerini yeni uçaklara devrediyor

Polonya’nın eski Sovyet tasarımı savaş uçaklarını devretme kapasitesi, hava kuvvetlerinin modernizasyonuyla yakından ilişkili. MiG-29’lar, özellikle Baltık bölgesindeki hızlı reaksiyon görevlerinde kullanılıyordu. Ancak bu görevlerin giderek daha yeni platformlara aktarılması, eski uçakların envanterden çıkarılmasını kolaylaştırıyor.

Rzeczpospolita’ya göre MiG-29’ların görevleri artık Polonya’nın F-16 filosu ve Güney Kore yapımı FA-50 hafif savaş uçakları tarafından üstleniliyor. Polonya’nın ilk 12 FA-50’si 2026 yılında tam operasyonel hazırlığa ulaştı.

Bu dönüşüm, Varşova’nın eski platformları müttefiklerine aktarırken kendi hava kuvvetlerinin operasyonel ihtiyaçlarını yeni nesil veya daha modern uçaklarla karşılamaya çalıştığını ortaya koyuyor.

Ukrayna için her uçak önemli

Ukrayna Hava Kuvvetleri, Rusya ile savaşta Sovyet döneminden kalma MiG-29 savaş uçaklarını kullanmayı sürdürüyor. Polonya, Slovakya ve Bulgaristan gibi ülkelerden sağlanan uçaklar, Kiev yönetiminin mevcut filoyu ayakta tutmasına katkıda bulundu. Ukrayna ayrıca hizmet dışına çıkan uçaklardan parça temin ederek operasyonel platformların kullanılabilirliğini korumaya çalışıyor.

Bununla birlikte hava üslerine yönelik Rus saldırıları ve hava muharebelerinde yaşanan kayıplar, Ukrayna’nın savaş uçağı ihtiyacını devam ettiriyor. Bu nedenle uçuş kabiliyetine sahip tek bir ek MiG-29 bile mevcut filonun görev kapasitesine katkı sağlayabilir. Hizmet ömrünü tamamlamış ikinci uçağın ise yedek parça desteği yoluyla dolaylı katkı sunması bekleniyor.

Yeni paket, Polonya’nın daha önce sağladığı Patriot hava savunma mühimmatlarının ardından geliyor. Rzeczpospolita, Polonya’nın Ukrayna’ya toplam 10 adet PAC-3 MSE önleme füzesi verdiğini; bunların beşinin yılın başlarında, diğer beşinin ise ABD ve NATO öncülüğündeki uluslararası bir yardım kapsamında teslim edildiğini bildirdi.

Polonya Savunma Bakanı Kosiniak-Kamysz, temmuz ayında 2022’den bu yana Ukrayna’ya sağlanan askerî yardımların toplam değerinin yaklaşık 16,45 milyar zloti olduğunu açıklamıştı. Yardımların önemli bölümünün 2022 ve 2023 yıllarında gerçekleştirildiği belirtiliyor.

Kaynak: M5, Defence Blog