İspanya’dan yapay zeka destekli sürü İHA projesi

İspanya, farklı tipte insansız hava araçlarının (İHA) tek bir koordineli ağ gibi çalışmasını sağlayacak yeni nesil sürü teknolojisi geliştirmek amacıyla FENIX Projesi’ni resmen başlattı.

Proje kapsamında, İspanyol savunma şirketleri Alpha Unmanned Systems tarafından geliştirilen İHA platformları ile UAV Navigation-Grupo Oesía’nın seyrüsefer ve uçuş kontrol sistemleri bir araya getiriliyor. Amaç, birbirinden bağımsız hareket eden hava araçları yerine, ortak karar alabilen ve birlikte görev icra edebilen bir sürü mimarisi oluşturmak.

FENIX’in en dikkat çekici özelliklerinden biri, İHA’ların sabit ve önceden planlanmış formasyonlarda uçmak yerine görev sırasında gerçek zamanlı veri paylaşımı yaparak kolektif şekilde hareket edebilmesi olacak.

Sistem, insan müdahalesine ihtiyaç duymadan görev esnasında rota değiştirebilecek, görev planlarını güncelleyebilecek ve sürü içerisindeki diğer unsurlarla koordineli şekilde hareket edebilecek.

Ortak algılama yeteneği geliştiriliyor

FENIX Projesi kapsamında geliştirilen sistem, “işbirlikçi algılama” (cooperative perception) olarak adlandırılan yeni bir kabiliyeti de bünyesinde barındıracak.

Bu teknoloji sayesinde sürü içerisindeki her bir İHA, yalnızca kendi sensörlerinden elde ettiği verilerle değil, diğer hava araçlarından gelen bilgilerle de durumsal farkındalık oluşturabilecek.

Böylece bazı İHA’ların hedefle doğrudan görüş hattını kaybetmesi durumunda dahi sürü, ortak sensör ağı sayesinde operasyonel resmi korumaya devam edecek.

GPS karıştırmasına karşı görev yapabilecek

Projede öne çıkan bir diğer hedef ise GPS’e bağımlı olmayan seyrüsefer kabiliyetinin geliştirilmesi.

Bu kapsamda FENIX sürüsünün, elektronik harp ortamlarında ve GPS sinyallerinin karıştırıldığı bölgelerde dahi görev yapabilmesi amaçlanıyor.

Sistem, karıştırma altında bulunan alanlarda haritalama faaliyetleri gerçekleştirebilecek, ilgi bölgelerini tespit edebilecek ve görevine devam edebilecek.

Bu özellik, günümüz savaş ortamlarında giderek yaygınlaşan elektronik harp tehditlerine karşı önemli bir avantaj sağlayacak.

Tehlikeli bölgelerde kullanılabilecek

FENIX sürüsünün, kimyasal, biyolojik, radyolojik ve nükleer (KBRN) tehditlerin bulunduğu yüksek riskli bölgelerde de görev yapabilecek şekilde tasarlanması planlanıyor.

Bu sayede insan personelin doğrudan bulunmasının riskli olduğu alanlarda keşif ve gözetleme faaliyetleri gerçekleştirilebilecek.

Geliştiriciler ayrıca sistemin çok yönlü görev kabiliyeti kazanmasını hedefliyor. Planlanan kullanım alanları arasında;

• İstihbarat, gözetleme ve keşif (ISR),
• Sınır ve kritik tesis devriyesi,
• Arama-kurtarma operasyonları,
• Tehdit tespiti ve durum değerlendirmesi görevleri yer alıyor.

Teknoloji gösterimiyle test edilecek

FENIX Projesi’nin nihai aşamasında kapsamlı bir teknoloji gösterim platformu ortaya çıkarılacak.

Bu kapsamda sistem önce simülasyon ortamlarında, ardından da çeşitli uçuş testleriyle değerlendirilecek.

Testlerde özellikle karmaşık elektronik harp ortamlarında sürü konseptinin geleneksel gözetleme yöntemlerine kıyasla sağladığı avantajlar ölçülecek.

Ayrıca geliştirilen çözümün mevcut İspanyol Silahlı Kuvvetleri sistemleriyle uyumlu şekilde çalışması hedefleniyor.

Savunma Bakanlığı destekli program

FENIX Projesi, İspanya Savunma Bakanlığı’nın yürüttüğü COINCIDENTE ulusal araştırma ve geliştirme programı kapsamında destekleniyor.

COINCIDENTE programı, geleceğin savunma teknolojilerinin belirlenmesi, olgunlaştırılması ve silahlı kuvvetlerin kullanımına uygun hale getirilmesini amaçlayan ulusal Ar-Ge girişimleri arasında yer alıyor.

FENIX’in başarıya ulaşması halinde İspanya, otonom karar verebilen, elektronik harp ortamlarında görev yapabilen ve ortak sensör ağıyla çalışan yeni nesil sürü İHA teknolojileri alanında Avrupa’nın öncü ülkelerinden biri haline gelebilir.

Kaynak: M5, Drone Front