Rusya Su-57D’nin yeni rolünü açıkladı
Rusya’nın devlet savunma sanayi şirketi Rostec, iki kişilik Su-57D savaş uçağına ilişkin yeni ayrıntılar paylaştı.
Buna göre uçak, yer simülatörlerinde taklit edilemeyen uçuş rejimlerinde pilotların eğitilmesi ve insansız hava araçları için havadan kontrol platformu olarak kullanılması amacıyla tasarlandı.
Mayıs ayında ilk uçuşunu gerçekleştiren iki kişilik prototip, halen uçuş testlerinden geçiriliyor. Rostec, arka kokpitin savaş uçağının insansız sistem operasyonları için havadan komuta merkezi olarak görev yapmasına olanak tanıması nedeniyle bu görevi, altıncı nesil savaş teknolojilerinin merkezi unsurlarından biri olarak tanımlıyor.
İnsansız sistemler için havadan komuta merkezi
Sukhoi Tasarım Bürosu Direktörü ve Rusya Birleşik Uçak Şirketi bünyesindeki Mikhail Strelets, “Military Acceptance” programına yaptığı açıklamada, ikinci kokpitin özellikle gelişmiş insansız sistemlerin yönetiminde önemli bir rol üstleneceğini söyledi.
Strelets, “Bu durum, ana pilotun ve mürettebatın dikkatinin temel muharebe görevinin icrasına yoğunlaştığı koşullarda, Okhotnik gibi yüksek derecede akıllı sistemlerin yanı sıra sürü ve grup sistemlerinin kontrol edilmesi açısından önem taşıyor” dedi.
Rostec ayrıca iki kişilik Su-57 varyantının, Birleşik Uçak Şirketi uzmanları tarafından geliştirilmekte olan muharebe yapay zekâ sistemleri için de bir test platformu olarak kullanılacağını bildirdi.
Yeniden inşa edilen prototip ve Hindistan faktörü
Bugün uçuş gerçekleştiren uçak sıfırdan üretilmiş yeni bir platform değil. Havacılık araştırmacısı Andreas Rupprecht, prototipi “055 Mavi” bord numarası üzerinden teşhis etti. Bu numaranın, Su-57’nin beşinci uçuş test prototipi olan T-50-5 ile eşleştiği belirtildi.
T-50-5 prototipi, 2014 yılında Zhukovsky’de pist üzerinde meydana gelen ve ağır hasara yol açan motor yangınında zarar görmüştü. Olayın, bölgeyi ziyaret eden bir Hint heyeti tarafından da görüldüğü aktarılmıştı. Uçak daha sonra T-50-5R olarak yeniden inşa edildi ve yeni bir gövde üretilmesi yerine mevcut platform ikinci bir kokpit eklenerek yeniden yapılandırıldı.
Bazı Batılı savunma analistleri ve The Defence Blog da dahil olmak üzere bazı yayın kuruluşları ise iki kişilik Su-57 programının kamuoyuna açıklanan çerçevesinin yalnızca projenin bir bölümünü yansıttığını değerlendiriyor. Analistlere göre uçak, yalnızca Rusya’nın iç eğitim ihtiyacını karşılamak amacıyla değil, potansiyel ihracat anlaşmaları kapsamında yabancı müşterilere programın olgunluğunu ve yeteneklerini göstermek için de geliştiriliyor olabilir.
Bu noktada özellikle Hindistan öne çıkıyor. Hindistan’ın, iki kişilik Su-30MKI savaş uçaklarını uzun yıllardır operasyonel olarak kullanmasından kaynaklanan deneyimi nedeniyle, iki kişilik bir Su-57 konfigürasyonuna özel ilgi gösterdiği ifade ediliyor.
Rusya ve Hindistan, T-50 prototipi temelinde geliştirilen Beşinci Nesil Savaş Uçağı programı için 2010 yılında ön tasarım çalışmalarına yönelik bir sözleşme imzalamıştı. Ortak programda özellikle iki kişilik bir varyantın geliştirilmesi de öngörülüyordu. Ancak Hindistan, maliyet, iş paylaşımı ve uçağın düşük görünürlük performansına ilişkin anlaşmazlıkların ardından 2018 yılında projeden çekilmişti.
Rusya ise 2026 yılında iki kişilik Su-57 teklifini Hindistan’a yeniden sunmayı sürdürüyor. Hyderabad’da düzenlenen Wings India fuarında gerçekleştirilen teklif kapsamında teknoloji transferinin yanı sıra BrahMos ve Astra gibi Hindistan menşeli silahların Su-57’ye entegrasyonu da gündeme getirildi. Ancak Hindistan, teklifi kabul edip etmeyeceğine ilişkin henüz resmi bir açıklama yapmadı.
İki kişilik prototibin kuyruk bölümünde ise hem Su-57’nin hem de S-70 Okhotnik gizli insansız hava aracının siluetlerini içeren bir logo bulunuyor. Bu görsel, Rostec’in insanlı ve insansız hava araçlarından oluşan müşterek hava muharebe unsurlarını Su-57 üzerinden koordine etme hedefiyle örtüşüyor.
Rostec henüz uçağın seri üretim takvimini, nihai adını veya muharebe yapay zekâ sistemlerinin platforma hangi tarihte entegre edileceğini açıklamadı. Rus basınında farklı şekilde Su-57D veya Su-57UB olarak anılan uçağın, gelecekte Rusya’nın insanlı-insansız müşterek hava muharebesi konseptinde önemli bir rol üstlenmesi bekleniyor.
Kaynak: M5, The Defence Blog
