Rusya’ya ait bir deniz karakol ve keşif uçağı, İngiltere’nin amiral gemisi konumundaki uçak gemisine tehlikeli derecede yaklaşarak yakınına çok sayıda su altı dinleme cihazı bıraktı.
İngiliz makamlarının uluslararası acil durum frekansları üzerinden yaptığı tekrarlanan telsiz çağrılarına yanıt vermeyen uçak, bunun üzerine havalanan iki F-35 savaş uçağı tarafından önlenerek bölgeden uzaklaştırıldı.
İngiltere Savunma Bakanlığı (MOD), olayın Operation Firecrest kapsamında Norveç Denizi’nde görev yapan ve HMS Prince of Wales öncülüğündeki Kraliyet Donanması Uçak Gemisi Taarruz Grubu’nun faaliyetleri sırasında yaşandığını doğruladı. Bakanlığın açıklamasına göre, NATO raporlama kodu “Bear-F” olan Rus Tu-142 deniz karakol uçağı, uçak gemisine alçak irtifada ve gereksiz derecede yakın uçuş gerçekleştirdi. Sovyet döneminde geliştirilen ve Tu-95 stratejik bombardıman uçağı platformu üzerine inşa edilen Tu-142, denizaltı savunma harbi ve uzun menzilli keşif görevleri için kullanılıyor.
Rus uçağı, HMS Prince of Wales yakınlarına çok sayıda sonoboy bıraktı. Söz konusu cihazlar, su altındaki sesleri algılayarak denizaltıların tespit ve takibini sağlayan dinleme sensörleri olarak biliniyor. İngiliz kuvvetlerinin uluslararası emniyet frekansları üzerinden kurmaya çalıştığı temasa yanıt vermeyen Rus uçağının bu davranışı, MOD tarafından “güvensiz ve profesyonellikten uzak” olarak nitelendirildi.
İngiliz F-35’leri müdahale etti
İngiltere Savunma Bakanlığı Sözcüsü yaptığı açıklamada, Rus uçağının HMS Prince of Wales‘e alçak irtifada ve gereksiz şekilde yakın uçtuğunu, geminin çevresine çok sayıda sonoboy bıraktığını ve bunun güvenlik açısından kabul edilemez olduğunu belirtti.
Açıklamaya göre, uçak gemisinden havalanan iki adet F-35B Lightning II savaş uçağı Rus Tu-142‘yi önleyerek bölgeden ayrılıncaya kadar refakat etti. Müdahaleyi gerçekleştiren savaş uçakları, Norfolk’taki RAF Marham üssünde konuşlu 809 Deniz Hava Filosu ile 617 Filo pilotları tarafından kullanıldı.
Askeri değerlendirmelere göre Rus uçağının bıraktığı sonoboylar, uçak gemisi görev grubunu koruyan denizaltıları veya su altı sensör ağlarını tespit etmeye yönelik bir istihbarat faaliyeti niteliği taşıyor. Böyle bir keşif, görev grubunun su altı tehditlerine karşı nasıl korunduğuna ilişkin önemli bilgiler sağlayabileceği için Rusya açısından değerli istihbarat anlamına geliyor.
Kuzey Atlantik’te artan gerilim
HMS Prince of Wales, Kraliyet Donanması’nın en büyük savaş gemisi konumunda bulunuyor ve yılın başından bu yana Operation Firecrest kapsamında Kuzey Atlantik ile Yüksek Kuzey bölgesinde görev yapıyor.
İngiltere Savunma Bakanlığı, 14 Şubat 2026 tarihinde duyurduğu operasyonun; Rusya’nın artan deniz faaliyetleri ile Avrupa’nın haberleşme ve enerji altyapısında kritik öneme sahip deniz altı fiber optik kabloları ve enerji boru hatlarına yönelik tehditlere karşı başlatıldığını açıklamıştı.
Görev grubunda hava savunması için HMS Duncan Tip 45 muhribi, denizaltı savunma görevleri için çeşitli fırkateynler, Astute sınıfı nükleer taarruz denizaltısı ve RFA Tidespring başta olmak üzere Kraliyet Yardımcı Filosu’na ait destek gemileri yer alıyor. Yaklaşık 1.500 İngiliz askeri, NATO komutası altında İzlanda açıklarında görev yapıyor.
Uçak gemisinde ayrıca denizaltı avı görevleri için Merlin Mk2 helikopterleri ile Martlet çok amaçlı füzeleri taşıyan Wildcat helikopterleri de bulunuyor. Böylece görev grubu, yalnızca F-35B savaş uçaklarına değil, katmanlı hava ve denizaltı savunma kabiliyetlerine de sahip durumda.
Uzmanlar, Rus askeri uçaklarının son dönemde NATO deniz görev gruplarına yönelik benzer yakın temas faaliyetlerini artırdığına dikkat çekiyor. Bu tür uçuşların hem Batılı deniz kuvvetlerinin savunma düzeni hakkında istihbarat toplamak hem de NATO’nun reaksiyon süresini test etmek amacı taşıdığı değerlendiriliyor. İngiliz Kraliyet Donanması’nın bu olayda F-35 savaş uçaklarını kısa sürede havalandırarak Rus uçağını bölgeden uzaklaştırması ise, Operation Firecrest kapsamında verilmek istenen caydırıcılık mesajının somut bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Kaynak: M5, Defence Blog
