Fransa’dan Thundart üretimini hızlandırma kararı
Fransa, kara kuvvetlerinin uzun menzilli hassas ateş desteği kapasitesinde oluşabilecek boşluğu önlemek amacıyla yeni nesil çok namlulu roketatar sistemi Thundart’ın geliştirilmesi ve tedarik sürecini hızlandırmayı değerlendiriyor.
Safran ve MBDA tarafından geliştirilen sistemin, Fransız ordusunun mevcut LRU çok namlulu roketatarlarının yerini alması planlanıyor.
Militaryni’nin Forces Operations Blog tarafından Fransa’nın 2027 bütçe taslağı üzerinden yapılan değerlendirmelere dayandırdığı habere göre Savunma Bakanlığı, fırlatıcı araçların ve roket mühimmatlarının sipariş ve teslimat takvimini öne çekmek istiyor. Bu girişim, 2024’te programın başlatılmasına ilişkin karar sürecinde yaşanan altı aylık gecikmenin etkilerini azaltmayı ve eski sistemlerin hizmetten çıkarılmasıyla ortaya çıkabilecek kabiliyet açığını sınırlamayı amaçlıyor.
İlk teslimatlar için 2029 hedefi
Fransa’nın resmî planlamasında Thundart’ın devreye alınması için 2030 yılı hedef gösteriliyor. Bu tarih, mevcut LRU sistemlerinin hizmetten çıkarılmasının planlandığı dönemle örtüşüyor. Ancak projeyi yürüten şirketler, ilk operasyonel kabiliyetlerin 2029 gibi daha erken bir tarihte sağlanabileceğini belirtiyor.
2027 bütçe taslağında tedarik hedefinin de değiştirildiği görülüyor. Önceki planda 26 fırlatıcı ve 300 mühimmat öngörülürken yeni belgede fırlatıcı sayısı “en az 26” olarak ifade ediliyor.
Buna rağmen programın mevcut tedarik kapsamı, Fransız ordusunun ihtiyaçlarını karşılamakta yetersiz kalabilir. Şu ana kadar planlanan 26 fırlatıcının yalnızca ilk 13’ü için sözleşme yapılmış durumda. İkinci 13 sistemlik parti için 2027 yılında sipariş verilmesi ise öngörülmüyor.
Güncellenen askerî programlama yasasında belirtilen daha geniş hedef, üç topçu taburunu donatmak üzere toplamda 52 fırlatıcıya kadar tedarik gerçekleştirilmesini kapsıyor. Dolayısıyla mevcut 26 araçlık asgari hedef, ordunun uzun vadeli ihtiyaçlarının yalnızca bir bölümünü karşılayacak.
Thundart, Fransız ordusunun roket topçusunu yenileyecek
Thundart, Fransa’nın hâlihazırda kullandığı LRU sistemlerinin yerini almak üzere geliştiriliyor. LRU, ABD üretimi M270 MLRS platformunun Fransız ihtiyaçlarına göre modernize edilmiş bir türevi. Modernizasyon kapsamında atış kontrol sistemi, seyrüsefer altyapısı ve haberleşme donanımları yenilenmişti.
Yeni programla birlikte Fransa, yalnızca mevcut fırlatıcılarını değiştirmeyi değil, hassas güdümlü roketlerle uzun mesafelerde hedef vurma kabiliyetini de sürdürmeyi amaçlıyor.
Safran Electronics & Defense ve MBDA, sistemin geliştirilmesi için Eylül 2026’da seçildi. İki şirketin Ocak 2027’de Paris bölgesinde ortak bir girişim kurması planlanıyor. Bu yapı, Fransız ordusuna yönelik programın yürütülmesinin yanı sıra Thundart’ın uluslararası pazarlara sunulmasından da sorumlu olacak.
Safran, MBDA ve Roxel arasında görev paylaşımı
Thundart’ın geliştirilmesinde Fransız savunma sanayisinin farklı alanlardaki uzmanlığı bir araya getiriliyor.
Safran, roketin konum belirleme ve seyrüsefer işlevlerini yerine getirecek GPS/INS tabanlı güdüm sistemini sağlayacak. Bu teknoloji, şirketin AASM ailesindeki hassas güdümlü hava-yer mühimmatlarında da kullanılıyor. GPS ve ataletsel seyrüsefer verilerinin birlikte değerlendirilmesi, roketin hedefe yönlendirilmesine ve uçuş sırasında konumunun hesaplanmasına yardımcı oluyor.
MBDA ise roket gövdesi, harp başlığı ve tapadan sorumlu. Katı yakıtlı roket motoru, Fransız füze ve roket motoru üreticisi Roxel tarafından geliştiriliyor.
Bu görev dağılımı, Fransa’nın güdüm teknolojilerinden roket itki sistemlerine ve harp başlığı tasarımına kadar kritik bileşenlerde yerli sanayi kapasitesini kullanmasını sağlayacak. Ortak girişimin ihracat sorumluluğu da sistemin gelecekte uluslararası pazarda konumlandırılmasının hedeflendiğini gösteriyor.
150 kilometre menzil, gelecekte 500 kilometre hedefi
Thundart’ın ilk aşamada mevcut LRU fırlatıcılarıyla uyumlu 227 mm çapındaki güdümlü roketleri kullanması planlanıyor. Bu mühimmatların 150 kilometreye kadar menzile ulaşması ve uçuş sırasında yüksek süpersonik hızlara çıkması öngörülüyor.
Nisan 2026’da gerçekleştirilen gösterim atışının başarılı olduğu bildirildi. Bu test, programın geliştirme sürecinde önemli bir aşama olarak değerlendiriliyor. Bununla birlikte gösterim atışının başarılı olması, sistemin bütün operasyonel gereksinimlerinin tamamlandığı veya seri üretime hazır olduğu anlamına gelmiyor.
Programın uzun vadeli hedefleri arasında daha da uzun menzilli mühimmatlar bulunuyor. Mevcut planlamaya göre 2035 yılına kadar 500 kilometreye kadar menzile sahip roketlerin geliştirilmesi amaçlanıyor. Bu hedefin gerçekleştirilmesi hâlinde Thundart ailesi, yalnızca taktik seviyedeki ateş desteğiyle sınırlı kalmayıp daha derinlikteki askerî hedeflere yönelik taarruz görevlerinde de kullanılabilecek.
Ancak 500 kilometrelik menzil, geleceğe yönelik bir geliştirme hedefi olarak değerlendirilmeli; ilk aşamada kullanılacak 150 kilometrelik roketlerle aynı olgunluk seviyesinde bulunmuyor.
8×8 kamyon üzerinde çift lançerli tasarım
Thundart’ın fırlatıcı aracı, Scania üretimi 8×8 tekerlekli kamyon şasisi üzerine kurulacak. Döner bir taşıyıcı platforma yerleştirilecek iki roket podunun her biri dört mühimmat taşıyacak. Böylece araç başına toplam sekiz roketlik kapasite sağlanacak.
Tekerlekli şasi, sistemin karayolu hareketliliğini desteklerken döner platform fırlatıcının hedef yönüne çevrilmesine imkân verecek. İki ayrı poddan oluşan tasarım, mühimmatların paketler hâlinde taşınması ve yüklenmesi açısından da operasyonel avantaj sağlayabilir.
Bununla birlikte aracın gerçek muharebe etkinliği yalnızca roket kapasitesi ve menziliyle belirlenmeyecek. Atış kontrol yazılımı, hedef koordinatlarının doğruluğu, haberleşme altyapısı, karşı batarya ateşine maruz kalmadan mevzi değiştirme kabiliyeti ve yeniden mühimmat yükleme süresi de belirleyici olacak.
Fransa’nın uzun menzilli ateş gücünde geçiş dönemi
Thundart programının önündeki temel sorun, mevcut LRU sistemlerinin hizmetten çıkarılmasıyla yeni fırlatıcıların yeterli sayıda hizmete girmesi arasındaki zamanlamayı eşleştirmek. İlk teslimatların 2029’a çekilmesi bu riski azaltabilir; ancak ikinci 13 araçlık parti için 2027’de sipariş planlanmaması, tedarik takviminin dikkatle yönetilmesini gerektiriyor.
Fransa’nın 52 fırlatıcıya kadar ulaşma hedefi ile bütçe taslağında öne çıkan en az 26 araçlık ilk tedarik planı arasındaki fark da programın gelecekte yeni siparişlere ihtiyaç duyacağını ortaya koyuyor.
Thundart, Fransa açısından yalnızca eski bir roketatar sisteminin yenilenmesi değil, hassas güdümlü mühimmat ve uzun menzilli kara ateş desteği kapasitesinin gelecek yıllara taşınması anlamına geliyor. Programın başarısı ise geliştirme takviminin korunmasına, yeterli sayıda fırlatıcı ve mühimmatın tedarik edilmesine ve 150 kilometreden 500 kilometreye uzanan menzil hedeflerinin teknik olarak doğrulanmasına bağlı olacak.
Kaynak: Militaryni
