Ukrayna’ya ABD ve Norveç’ten yeni NASAMS hava savunma sistemi

Ukrayna, hava savunma kapasitesini güçlendirmek amacıyla ABD ve Norveç tarafından sağlanan yeni bir NASAMS hava savunma sistemi ile bu sisteme ait füze paketini teslim aldı.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, teslimatı duyururken Fransa ve Almanya’nın da Ukrayna’nın hava savunma ağına ilave füze desteği sağladığını açıkladı.

Yeni sistemin teslimatı, Rusya’nın uzun menzilli seyir füzeleri, insansız hava araçları ve diğer hava tehditlerine yönelik saldırılarının yoğun şekilde devam ettiği bir dönemde Ukrayna’nın katmanlı hava savunma mimarisini genişletmesi açısından önem taşıyor.

NASAMS farklı füzeleri kullanabiliyor

Norveçli Kongsberg ile ABD’li Raytheon tarafından geliştirilen NASAMS, dağıtık yapıda çalışan orta menzilli bir hava savunma sistemi. Mimari; komuta-kontrol merkezi, hedef tespit ve takip radarları, füze lançerleri, elektro-optik sensörler ile mühimmat yükleme ve bakım araçlarından oluşuyor.

Sistemin temel sensörlerinden biri AN/MPQ-64 Sentinel radarı. Radar, hava hedeflerinin tespit edilmesi ve takip edilmesinde kullanılırken, komuta-kontrol unsuru farklı sensörlerden elde edilen verileri birleştirerek angajman sürecini yönetiyor.

Her fırlatıcı, konfigürasyona bağlı olarak altı adede kadar füze taşıyabiliyor. Lançerlerin sabit veya hareketli platformlara yerleştirilebilmesi, NASAMS’ın kritik tesislerin korunmasından daha hareketli hava savunma görevlerine kadar farklı senaryolarda kullanılmasına imkan veriyor.

AMRAAM ana önleyici olarak görev yapıyor

NASAMS’ın en önemli özelliklerinden biri, başlangıçta savaş uçakları için geliştirilen hava-hava füzelerini kara konuşlu hava savunma mühimmatı olarak kullanabilmesi.

Sistemin ana mühimmatı AIM-120 AMRAAM ailesi. Füzenin farklı varyantları, kullanılan konfigürasyona ve angajman koşullarına bağlı olarak yaklaşık 40 kilometreye kadar hedeflere karşı kullanılabiliyor.

NASAMS ayrıca kısa menzilli hava hedeflerine karşı AIM-9 Sidewinder ve daha uzun menzilli angajman için geliştirilmiş AMRAAM-ER gibi mühimmatlarla da yapılandırılabiliyor.

Bu özellik, Ukrayna açısından önemli bir lojistik avantaj sağlıyor. Çünkü sistem, farklı tehditlere karşı tek bir füze tipine bağımlı kalmadan mevcut mühimmat ailesini görev ihtiyacına göre kullanabiliyor.

Yeni teslimat Ukrayna’nın katmanlı savunmasını güçlendirecek

Ukrayna’nın hava savunma ağı son yıllarda çok sayıda farklı sistemin birlikte çalıştığı karmaşık bir yapıya dönüştü. NASAMS bu mimaride özellikle seyir füzeleri ve insansız hava araçları gibi alçak ve orta irtifa tehditlerine karşı önemli bir ara katman oluşturuyor.

Daha uzun menzilli ve yüksek irtifa tehditlerine karşı kullanılan sistemlerle kısa menzilli hava savunma unsurlarının arasında görev yapan NASAMS, savunulan bölgelerin çevresinde daha geniş bir angajman alanı oluşturabiliyor.

Yeni sistemin beraberinde füze paketiyle teslim edilmesi de kritik önem taşıyor. Zira hava savunma sistemlerinde yalnızca lançer ve radar sayısının artırılması yeterli değil; yüksek yoğunluklu saldırılar sırasında kullanılabilecek yeterli önleyici füze stokunun bulunması gerekiyor.

Avrupa desteği mühimmat boyutuna kayıyor

Zelenskiy’nin açıklamasına göre ABD ve Norveç’in NASAMS sistemi ve füzeleriyle sağladığı desteğe ek olarak Fransa ve Almanya da Ukrayna’ya hava savunma füzeleri gönderdi.

Bu durum Ukrayna’nın hava savunma ihtiyacında önemli bir noktaya işaret ediyor. Savaşın uzamasıyla birlikte mesele yalnızca yeni radar ve lançerlerin tedarik edilmesi olmaktan çıkıp, mevcut sistemlerin kesintisiz mühimmatla beslenmesi haline geliyor.

Özellikle Rusya’nın büyük ölçekli insansız hava aracı saldırılarında çok sayıda önleyicinin kısa sürede kullanılması, Ukrayna’nın hava savunma sistemleri için sürdürülebilir mühimmat tedarikini stratejik bir gereklilik haline getiriyor.

Ukrayna kaynaklarına göre ülkenin hava savunma unsurları, eylül ayının başından itibaren jet motorlu insansız hava araçlarının yaklaşık yüzde 55’ini etkisiz hale getiriyor. Bu oran, hava savunmasının karşı karşıya olduğu yoğun tehdidi ve önleyici mühimmat ihtiyacının ölçeğini de ortaya koyuyor.

ABD ve Norveç’in yeni NASAMS teslimatı bu nedenle yalnızca Ukrayna envanterine bir hava savunma bataryasının eklenmesi anlamına gelmiyor. Sistem ve beraberindeki mühimmat, Ukrayna’nın mevcut katmanlı hava savunma ağının genişletilmesi ve yoğun füze-İHA saldırıları karşısında savunma sürekliliğinin korunması açısından önemli bir kapasite artışı sağlıyor.

Kaynak: M5, Militaryni